Sosial
şəbəkələrdə regionlardan birində yerinə yetirməli olduqları işləri gecikdirən
müəllimlərin cərimələnməsi ilə bağlı məlumatlar yayılıb.
Müəllimlər
doğrudanmı cərimlənə bilərlər? Bunun hansı hüquqi əsasları var?
“Azərbaycan
müəllimi”nə istinadən SinxronFənlər məlumat verir ki, sözügedən proses Əmək Məcəlləsinin 186-cı
maddəsi ilə tənzimlənir.
Belə
ki, məcəlləyə əsasən, işçi vəzifələrini, daxili intizam qaydalarını pozduqda işəgötürən
ona aşağıdakı intizam tənbehlərindən birini verə bilər:
a) töhmət vermək;
b) sonuncu xəbərdarlıqla
şiddətli töhmət vermək;
c) kollektiv müqavilələrdə
nəzərdə tutulmuşdursa, aylıq əmək haqqının 1/4-i məbləğindən çox olmamaq şərtilə
cərimə etmək;
ç) əmək müqaviləsinə bu Məcəllənin
70-ci maddəsinin “ç” bəndi ilə xitam vermək.
Mövzu
ilə bağlı “Azərbaycan müəllimi”nə açıqlama verən hüquqşünas Turan Abdullazadə
bildirib ki, Əmək Məcəlləsinin 186-cı maddəsi əmək və icra intizamının
pozulmasına görə intizam məsuliyyətinin əsaslarını müəyyən edir: “Maddə həm
işçilərə, həm də işəgötürənlərə aid olsa da, onların məsuliyyətə cəlb olunma
qaydaları və tətbiq edilən tədbirlər hüquqi baxımdan fərqlənir.
Qanunvericiliyə
əsasən, işçi əmək funksiyasını tam və ya qismən yerinə yetirmədikdə, vəzifələrini
keyfiyyətsiz icra etdikdə, daxili intizam qaydalarını pozduqda və ya əmək
müqaviləsi ilə müəyyən edilmiş öhdəliklərə əməl etmədikdə işəgötürən tərəfindən
intizam məsuliyyətinə cəlb oluna bilər. Bu zaman işəgötürən işçiyə töhmət verə,
sonuncu xəbərdarlıqla şiddətli töhmət tətbiq edə, kollektiv müqavilədə nəzərdə
tutulduğu halda cərimə edə və ya qanunda müəyyən edilmiş əsaslar olduqda əmək
müqaviləsinə xitam verə bilər.
Burada
mühüm məqam ondan ibarətdir ki, işçilərə münasibətdə nəzərdə tutulan intizam tənbehləri
birbaşa işəgötürən tərəfindən tətbiq edilir. Yəni töhmət, şiddətli töhmət, cərimə
və ya əmək müqaviləsinə xitam verilməsi barədə qərarı məhkəmə və ya başqa dövlət
orqanı deyil, işəgötürən qəbul edir”.
Hüquqşünas
qeyd edib ki, işəgötürənə münasibətdə isə 186-cı maddə onun da əmək
qanunvericiliyindən irəli gələn vəzifələrə əməl etməli olduğunu və bu vəzifələrin
pozulmasına görə intizam məsuliyyəti daşıya biləcəyini nəzərdə tutur: “Lakin işəgötürən özünə qarşı intizam tənbehi
tətbiq edə bilməz (P.S. Niyə?). Onun
intizam məsuliyyətinə cəlb edilməsi müəssisənin mülkiyyətçisi, onu vəzifəyə təyin
etmiş səlahiyyətli şəxs və ya dövlət müəssisələrində müvafiq icra hakimiyyəti
orqanı tərəfindən həyata keçirilir. Buna görə də maddədə işçilər üçün nəzərdə
tutulan intizam tənbehləri ilə işəgötürənin məsuliyyətə cəlb olunması mexanizmi
eyni hüquqi mahiyyət daşımır.
Beləliklə,
Əmək Məcəlləsinin 186-cı maddəsi bir tərəfdən işçilərin əmək intizamına əməl
etməsini təmin edən intizam tənbehlərini, digər tərəfdən isə işəgötürənin öz vəzifələrini
pozduğu hallarda onun məsuliyyətə cəlb olunmasının hüquqi əsaslarını müəyyən
edir”.
Mənbə:
https://muallim.edu.az/geciken-islere-gore-cerime-muellimlerle-bagli-iddialara-aydinliq


UNESCO Beynəlxalq Mərkəzinin nəzdində fəaliyyət göstərən Beynəlxalq Ədəbiyyat və Jurnalistika Akademiyası (МАЛiЖ)